Sağlık

HÜS hastalığı nedir? HÜS açılımı nedir?

2 Mins read

Bolu’nun Yuva köyünde kusma, ishal ve karın ağrısı şikayetleri devam ediyor. Sıhhat Bakanı Fahrettin Koca, hadise sayısının 98’e ulaştığını, bunlardan 53’ünün çocuk olduğunu açıkladı. ‘HÜS’ olarak bilinen Hemolitik Üremik Sendrom riskine dikkat çekiyor. Pekala, HÜS nedir? HÜS hastalığı açılımı nedir?

HÜS NEDİR?

Hemolitik üremik sendrom (HÜS), kılcal damar kanaması sonucu Anemi, akut böbrek yetmezliği ve düşük trombosit düzeyi ile tanımlanır. En sık görülen hali, kanamalı ishal yapan E. coli (başlıca O157:H7 serotipi) enfeksiyonlarının kimilerinde görülen bir komplikasyondur.

BELİRTİLERİ

Çocuklarda görülen klasik HÜS hadiseleri E. coli O157:H7 serotipinin nedenolduğu kanlı ishalden sonra meydana gelir. Etiyolojide çoğunlukla verotoksin ( E.Coli) ve shiga toksin ( Shigella dysanteria tip 1) sorumludur. Bakterinin neden olduğu yangı yansısı sonucu gelen polimorfonükleer nötrofillere (PMN) bağlanan toksin molekülleri bu hücreler tarafından taşınarak kanda yayılır. Toksin, Gb3 isimli reseptörler taşıyan hücrelere gelince onlara bağlanır, içlerine girip onları öldürür (PMN’lerde Gb3 reseptörü yoktur). Kılcal damarların epitelleri bu reseptörleri taşıdığı için hastalığın birinci etabında kalın bağırsağı çevreleyen damarlar hasar görüp kanarlar, ishalin kanlı olması bu yolla olur.

İkinci basamakta, böbrek kılcal damarlarına ve böbrek endoteline bağlanan toksin orada bir enflamasyon tepkiye neden olup akut böbrek yetmezliğine neden olur. Bunun sonucu kan temizlenemez, idrar üretimi azalır yahut durur, ödem, yüksek tansiyon ve akciğer ödemi meydan gelir.

Kan damarlarının hasara uğraması pıhtılaşma düzeneğini harekete geçirir. Bunun sonucu kandaki trombosit sayısı azalır. Şayet çok büyük bir azalma olursa öbür kanamalar durdurulamaz, deri altında kanamalar (hematom ve purpuralar) görülür, lakin iç kanamalar seçkindir.

Trombositlerin damar duvarlarında birikmesi duvar yüzeyinin artık düzgün olmamasına neden olur. Kan akışı sırasında geçen alyuvarlar bu çıkıntılara takılarak yırtılırlar yahut hasar görürler. Alyuvar sayısındaki bu düşüşe hemolitik anemi denir. Şayet bu anemi kıymetli bir seviyede olursa dokulara gereğince oksijen gitmemesine neden olur, kan nakli gerekir.

DİĞER ORGANLAR

Toksin öbür kılcal damarlara da ulaşabildiği için başka organlar da etkilenebilir. Bu yüzden nörolojik meseleler (havale, baş ağrıları, koma, afazi vs.), karaciğer, pankreas, kalp meseleleri olabilir. Genelde bu tıp meseleler nadirdir ve en önemli hadiselerde görülürler.

TÜRLERİ

HÜS, E. coli O157:H7 enfeksiyonlarının %2,7’sinin akabinde görülür. Seçkin olarak Shigella enfeksiyonlarının akabinde da görülebilir.

Yetişkinler de HÜS emsal belirtiler ve patoloji gösterir fakat bu, Şiga toksininin değil, aşağıda sıralanan hastalıkların nadir bir sonucudur: AIDS, antifosfolipit sendromu (Lupus ve genelleşmiş çok pıhtılaşma ile ilişkili), doğum sonrası böbrek yetmezliği, malign hipertansiyon, skleroderma ve kemoterapi (mitomisin, siklosporin, sisplatin ve bleomisin).

Üçüncü bir HÜS çeşidi Kalıtsal HÜS’tur. HÜS olaylarının %5,10’nu oluşturur, kompleman sisteminin denetim dışı aktifleşmesine neden olan kalıtsal bir problemdir. Sık tekrarlanan trombozlar yüzünden mevt oranı yüksektir.

HÜS en çok 6 ay ile 4 yaş ortasında görülür.

Benzer İçerikler
Sağlık

Londra örneği: Sıhhatsiz besin reklamlarını yasaklamak işe yarıyor mu?

3 Mins read
Sam Francis, BBC News Londra metroları, otobüsleri ve trenlerini kapsayan Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı toplu taşıma ağı, 2019 yılında …
Sağlık

Koronavirüste haftalık olay sayısı 406 bin 322 oldu

1 Mins read
SAĞLIK Bakanlığı’nca açıklanan haftalık Kovid- 19 tablosuna nazaran, 25 Temmuz- 1 Ağustos tarihleri ortasında olay sayısı 406 bin 322 olurken …
Sağlık

'Dünyada 1 milyondan fazla insan viral hepatitler nedeniyle hayatını kaybediyor'

2 Mins read
Dünya üzerinde 1 milyondan fazla vefatın viral hepatitler sonrasında ortaya çıkan siroz ve karaciğer kanseri nedeniyle gerçekleştiğini belirten …

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir